"Euskadik lehen aldiz aitortzen ditu guraso bakarreko familiak", zoriondu da astearte honetan Nerea Melgosa sailburua, Gobernu Kontseiluak Euskadin familia-eredu hori onartzen duen dekretua onartu ostean.
Dekretua onartuta, azpimarratu du Eusko Jaurlaritzak guraso horiek, gehienak emakumeak, bizitza pertsonala, familia eta lana uztartzeko dituzten zailtasunei erantzun nahi diela. Zehazki, familia horien %80 emakumeek osatzen dute.
Errolda propioa
Hainbat hilabeteren ondoren, Eusko Jaurlaritzak Guraso Bakarreko Familiei buruzko Dekretu berria onartu du Gobernu Kontseiluan. Araudi horrek onurak edo laguntzak arautuko ez dituen arren, familia horiek ziurtagiri digital berri baten bidez egiaztatzeko aukera emango du.
- Aitorpen-ziurtagiria lortzeko, familiak eskaera-datako baldintzak bete behar ditu, eta aitorpenak ondorioak dituen bitartean honako baldintza hauek bete behar ditu: Eskatzaileak legezko bizileku eraginkorra izan behar du eskabidea aurkezten duen unean eta onarpenak ondorioak dituen bitartean. Euskadin erroldatuta egon behar du, etenik gabe, eskabidea aurkezten den eguna baino gutxienez hamabi hilabete lehenagotik. Alabak edo semeak 21 urte baino gutxiago izan behar ditu. Adin-muga hori alabak edo semeak 26 urte betetzen dituen egunera arte luzatuko da, baldin eta ikasketa arautuak egiten ari bada, lanpostu bat lortzera bideratuta. Adina edozein dela ere, % 33ko edo gehiagoko desgaitasun aitortua, mendetasun handia, ezintasun iraunkor absolutua edo baliaezintasun handia. Gurasoarekin bizitzea eta erroldatuta egotea, bi urte edo gutxiagoko aldi batez, arrazoi batengatik.
Epeei dagokienez, dekretua 2026ko urtarrilaren 1ean jarriko da indarrean. Egun horretatik aurrera, eskabideak online (www.euskadi.eus) zein aurrez aurre egin ahal izango dira Zuzenean Herritarren Arretarako Zerbitzuan.
Ziurtagiri hori lortu ondoren, familia bakoitzak lor ditzakeen onurak zein sailetara, erakundetara edo erakundetara bideratu eta sail, instituzio edo entitate horiek hitzartuko dituzte, beren jarduera-eremuaren arabera. Indarrean sartzeko zain, Eusko Jaurlaritzak mezu elektroniko bat gaitu du edozein zalantza argitzeko: gurasobakarra@euskadi.eus
Dekretu horren bidez, guraso bakarreko familien errolda sortuko da, eta 21.000 eskaera aurreikusten dira horretarako. "Gaur beste urrats bat eman dugu familia aniztasunaren aitortzan: familia guztiek dute garrantzia, komunitate egiteko modu guztiek dute garrantzia. Familiatik bakarrik Euskadira pasatzen gara. Elkarri laguntzen dion komunid.ad inklusibo baten alde egiten dugu, non familia bakoitzak proiektu komunari ekarpena egiten dion ”, adierazi du Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoko sailburuak.
Onurak
Horrela, 2026ko urtarrilaren 1etik aurrera, guraso bakarreko familiek (seme-alaba bat edo gehiago dituztenek) kontziliaziorako laguntzak eskatu ahal izango dituzte, eta laguntza hori %30 handiagoa izango da. Bestalde, hazkuntzarako laguntzak eguneratzen direnean (2026ko lehen hiruhilekoa), guraso bakarreko familiak familia ugariekin parekatuko dira (3 seme-alaba edo gehiagorekin). Horrek esan nahi du hilean 200 euro jasotzeaz gain, 100 euro gehiago jasoko dituztela semeak edo alabak 7 urte bete arte.
Dekretua 2025-2030 Familien V. Planaren barruan kokatzen da. Lehen aldiz, Euskadik guraso bakarreko familiak legez onartzen ditu, eta "ikuspegi komunitario, berdintasunezko eta solidario batetik" egiten du, Melgosak ondorioztatu duenez.