Nikotina toxikoa da bihotzarentzat eta odol-hodientzat, berdin dio lurruneztagailu baten, poltsa baten, shisha baten edo zigarro baten bidez kontsumitzen den, Europako Kardiologia Elkarteak argitaratu duen 'European Heart Journal' aldizkarian adituek egindako txosten baten arabera. Txostenak landako literatura osoaren emaitzak biltzen ditu, eta nikotinako produktu guztien kalteak aztertzen dituen lehena da, erre bakarrik egin beharrean.

Txostenak adierazten du nabarmen egin duela gora lurruneztagailuen, tabako beroaren eta nikotina-poltsen erabilerak, batez ere nerabeen eta heldu gazteen artean; izan ere, lurruneztatzaile heldu gazteen hiru laurdenek ez dute inoiz lehenago erre.

Hori dela eta, txostenaren egileek premiazko neurriak eskatu dituzte nikotinarekiko mendekotasun gero eta handiagoa duten nerabe eta gazteen kopurua geldiarazteko, bereziki zaporeak eta sare sozialetako eta influencerretako publizitatea debekatzeko, eta nikotinako produktu guztietan fiskalitate eta erregulazio eraginkorrak izateko.

Honako hauek egin dute txostena: Thomas Münzel irakasleak, Maguntzako (Alemania) Zentro Mediko Unibertsitariokoak; Filippo Crea irakasleak, Bihotz Sakratuaren Unibertsitate Katolikokoak (Erroma, Italia); Sanjay Rajagopalan irakasleak, Case Western Reserve Medikuntza Fakultatekoak (Cleveland, AEB); eta Thomas F. Lüscher irakasleak, Royal Brompton eta Harefield Ospitaleetakoak (Londres, Erresuma Batua, Europako Kardiologia Elkarteko presidentea).

Dokumentua une erabakigarrian iritsi da erregulazioan, Europako Batzordearen Tabakoaren gaineko Zergei buruzko Zuzentarauaren berrikuspenaren ondoren. Zuzentarau horrek lehen aldiz sartu du zigarro elektronikoetarako likidoen, tabako berotuaren eta nikotina-poltsatxoen gaineko gutxieneko zerga bat.

Adituen adostasun-txostenaren ondorio nagusien artean, nabarmentzen da nikotina toxina kardiobaskular indartsu bat dela, bihotzari eta odol-hodiei kalteak eragiten dizkiena, emateko sistema edozein dela ere.

Ildo horretan, ohartarazi dute nikotina duen produkturik ez dela segurua odol-hodientzat, ezta bihotzarentzat ere; besteak beste, zigarro elektronikoak, tabako berotua, ur-pipak, puruak eta ahotik hartzeko nikotina-poltsatxoak.

Halaber, ohartarazi dutenez, gazteen mendekotasuna "azkar handitzen ari da, zaporeek, sare sozialetako marketinak eta arauzko hutsuneek bultzatuta", eta azpimarratu dute kearen, lurrunaren eta tabako beroaren isurien eraginpean egoteak kalte baskularra ere eragiten duela.

Horregatik guztiagatik, gogorarazi dute "lurruneztagailuak eta poltsak ez direla tresna eraginkorrak erretzeari uzteko, baizik eta erretzeko ohiturarako sarrera direla, eta askotan erabilera dualera eramaten dituztela (zigarretekin batera)".

Hala, gogorarazi dute nikotinarekin lotutako gaixotasunek ehunka mila milioi euro balio dutela osasun arretan eta produktibitate galerak izaten dituztela urtero, baina, hala ere, "Europa osoko politiketan hutsuneak daudela oraindik, eta, horri esker, nikotina produktu berriek saihestu egiten dituztela zergak, ontziratze arauak eta erabilera publikoko murrizketak".

Tabako-produktu berriei dagokienez, ikertzaileek ohartarazi dute oraindik ez dakitela zer eragin izango duten epe luzera, eta, beraz, ikerketa gehiago egin behar direla produktu horien ondorioak erabat ulertzeko. Era berean, aitortzen dute pertsona askok zigarretak kontsumitzen dituztela beste nikotina produktu batzuekin batera, eta horrek zaildu egiten duela nikotina produktu bakoitzaren ondorioak zehaztasunez zehaztea.

Egoera horren aurrean, txostenaren egileek eskatu dute zaporeak debekatzeko nikotina duten produktu guztientzat, nikotina edukiarekiko proportzionalak diren nikotina produktu guztien gaineko zergak ezartzeko, eta pakete sinple bat nikotina produktu guztientzat.

Gainera, ezinbestekotzat jotzen dute barruko eta kanpoko espazioetan kerik eta aerosolik gabeko lege integralak, lineako salmenten kontrol zorrotzak eta sare sozialetan publizitatea egiteko debekuak, nikotinaren prebentzioaren integrazioa arreta kardiobaskularrean eta nikotinari esplizituki heltzen dioten prebentzio kardiobaskularreko plan nazionalak.

"Nikotina ez da estimulatzaile kaltegabea, toxina kardiobaskular zuzena da --azaldu du Münzel--. Zigarro, lurrungailu, tabako berotu eta nikotinazko poltsetan, arteria-presioa, kalte baskularra eta bihotzeko gaixotasunak izateko arrisku handiagoa dagoela ikusten dugu etengabe. Nikotina duen produkturik ez da segurua bihotzarentzat".

"Gure aurkikuntzek erakusten dutenez, nikotinak berak bakarrik kalte kardiobaskularra eragiten du, baita zigarroaren kean dauden errekuntza toxikoko produktu, alkitran edo erradikal libre ugari gabe ere", jarraitzen du.

Hori dela eta, "nikotina seguruenaren narratibarekin amaitzearen" alde egin du. Europak lehenbailehen behar du nikotina produktu guztiak barne hartuko dituen erregulazio bateratu bat, bereziki nerabeak babesteko, horiek baitira orain publizitate oldarkorraren helburu nagusiak --azpimarratu du--. Bestela, belaunaldi oso bat galtzeko arriskua dugu nikotinarekiko adikzioagatik".

Adituak argi adierazi duenez, "hurrengo bihotzekoa, hurrengo iktusa, heriotza kardiobaskularra ez dator zigarro batetik, zapore-kapsula batetik, nikotina-poltsa batetik edo ur-pipa batetik baizik kafetegi batean. Europak orain jarduten ez badu, 1950eko hamarkadatik nikotinarekiko mendekotasun olde handienari aurre egingo diogu", iragarri du.

Crea irakasleak, berriz, arrisku kardiobaskularrari buruzko ezagutzak eboluzionatzen jarraitzen duela adierazi du. Hala, adierazi du murriztu egin behar direla ohiko arrisku-faktoreak, hala nola hipertentsioa, diabetesa, gizentasuna eta tabakismoa, zeinak gaixotasun kardiobaskularren erdiak bakarrik eragiten baititu. "Gainerako erdia sortzen ari diren arrisku-faktoreek azaltzen dute, hala nola kutsadurak, depresioak eta infekzioek", ziurtatu du.

Era berean, Lüscher irakasleak zehaztu du txosten hau arreta dei bat dela erregulatzaileentzat. "Zigarroetatik zigarro elektronikoetara eta zapore-poltsatxoetara igarotzeak ez dakar kalteak eraginkortasunez murriztea; mendekotasunaren aurkako estrategiak eraldatzea baizik", ohartarazi du.

"Ekintza politikoa behar dugu --premia--. Zaporeak debekatzea, fiskalitate eraginkorra, publizitate murrizketa integralak eta tabakoaren aurkako lege guztietan lurrunketa eta tabako berotua sartzea ez dira hautazkoak, funtsezko neurriak dira gaixotasun kardiobaskularrak prebenitzeko".