Euskal enpresak 2020ko pandemiak eragindako talkaren ondorioak jasaten jarraitzen du. Inpaktu horren uhin suntsitzailea gaur egunera arte iristen da, eta, gainera, egungo inguruabarrak gehitu behar zaizkio, hala nola Europako geldialdi industriala, zeinak zuzenean kaltetzen baitu euskal ehuna, Alemania eta Frantziako fabriken hornitzaile handienetako bat baita. Horrek guztiak kalte egiten dio EAEko ekonomiari, eta iaz urtebete lehenago baino 111 enpresa gutxiagorekin itxi zen, hau da, %0,2ko jaitsierarekin. Era berean, autonomoen kopurua 510 pertsonatan murriztu zen 2025eko hamabi hilabeteetan, %0,3 gutxiago. Ekoizpen beherakada ekarri zuen osasun krisiak eztanda egin zuenetik sei urte betetzear daudela, Euskadik 57.474 enpresa ditu guztira, 2020ko otsailean baino %2,4 gutxiago (-1.419, termino absolutuetan).

Datuak Confebask patronalak eman zituen atzo, EAEko enpresen bilakaerari buruzko hileroko buletinean. Sektoreka, abenduan enpresa kopurua murriztu egin zen guztietan, eta 2024ko abenduarekin alderatuta, Eraikuntzan gora egin zuen (+61) eta Industrian zein Zerbitzuetan behera egin zuen (117 eta 27 gutxiago, hurrenez hurren). Parametroa 2020ko otsailarekiko bilakaeran errepikatzen da. Beherakada handienak Industrian izan dira (-%8,1 eta 533 enpresa gutxiago), ondoren Zerbitzuetan (-%1,8 eta 823 enpresa gutxiago), eta Eraikuntzan 2020ko otsailean baino 85 enpresa gehiago erregistratu dira, %1,7 gehiago.

Industrian izandako atzerakadak hainbat inguruabar batzen ditu: 2022tik aurrera jarduera pixkanaka berrezartzeari sektore osoak Europan zuen indarra galtzea gehitu behar zaio, eta, iaztik, Estatu Batuetako muga-zergen oztopoak: CaixaBank Researchek berriki egindako txosten baten arabera, EAE da Trump Administrazioak ezarritako tasen ondorio negatiboekiko arrisku handiena duen Estatuko erkidegoa. Txostenak jasotzen duenez, iazko lehen hamar hilabeteetan kanpoko salmentak %4,3 jaitsi ziren, batez ere semimanufaktura ez-kimikoak, EAEko sektore esportatzaileenetako bat, %11,4ko jaitsierarekin.

Nolanahi ere, iaz erregistratutako enpresen suntsiketa 2024an egiaztatutakoa baino txikiagoa da, orduan 326 konpainia gutxiagorekin itxi baitzen urtea. Gainera, enpresa berrien sorreraren geldialdiaren jatorria pandemiaren aurreko datuetan dago, 2019an 305 enpresa gutxiagorekin itxi baitzen.

Bestalde, 2020. urtea 1.436 enpresa gutxiagorekin itxi zen, eta hurrengo urtean 623 enpresak gora egin zuten. 2022an, inflazio handiaren ondorioz, ehunak 325 enpresa galdu zituen, eta 2023an, berriz, 91. 2020ko otsailetik desagertutako ehunaren %33 berreskuratu da. Nolanahi ere, egoera ezin da 2008 eta 2013 bitartean izandakoarekin alderatu, finantza-sektorean sortutako krisiaren ondorioz 7.671 enpresa desagertu baitziren, hau da, enpresen ia %12 gutxiago.

Bestalde, autonomoen kopurua 38 murriztu zen abenduan azaroarekin alderatuta, “hilabete horretarako ohikoaren ildoan zegoen zifra bat”, Confebasken arabera, eta, beraz, 166.439 pertsonatan kokatu zen. Kasu honetan, 2025a urte arteko % 0,3ko jaitsierarekin itxi da, hau da, 510 autonomo gutxiago urte osoan.

Konkurtsoan sartutako euskal enpresen kopuruari dagokionez, 2025eko hirugarren hiruhilekora arte 210 enpresatan kokatu zen, 2024ko lehen bederatzi hilabeteetan baino %5 gutxiago. Albiste ona da, batez ere kontuan hartuta 2024. urteko lehen bederatzi hilabeteetan 221. urtera igo zela, 2023. urteko aldi berean baino %29,2 gehiago. Sektoreka, irailera arte konkurtso kopurua guztietan hazi zen, igoerarik handienarekin eraikuntzan (+%66,7 eta 40 enpresa), ondoren zerbitzuetan (+%28,6 eta 135) eta industrian (+%4,8 eta 44 konkurtsoan).